Về miền Tây

Dễ đã hơn hai mươi năm, vậy mà tôi vẫn chưa quên được cảm giác lần đầu tiên xuống miền Tây. Xin các bạn miền Tây thứ lỗi, nếu như tôi thành thật nói rằng cảm giác đó không mấy gì dễ chịu, thậm chí hơi ơn ớn. Đã quen với con sông xanh biếc, “bóng tre êm ru” lẫn “con diều vật vờ”, hay với cây đa cổ thụ đầu làng, thật muôn phần lạ lẫm khi nhìn dòng sông cuồn cuộn đục ngầu phù sa, đám dừa nước rậm rạp, khóm lục bình trôi vất vưởng…

Chưa kể con người! Không nón lá, áo dài e ấp. Chỉ bà ba quần lãnh, nụ cười hết cỡ với kha khá răng vàng (thời đó răng vàng còn là mode), lại thêm rất nhiều mùi kem Hoa Lan. Chưa kể lão nông lực điền uống rượu như nước lã, nghêu ngao câu vọng cổ buồn bên bờ kênh tối đen như mực…

Nhiều lắm những lạ lẫm như thế. Mà hồi đó, khi người ta trẻ, người ta chưa hiểu được sông ngầu đục phù sa là no ấm, là trên cơm dưới cá. Người  ta cũng chưa hiểu câu “gạo trắng nước trong”. Người ta cũng chưa đủ nhạy cảm để hiểu tố chất miền Tây, suy nghĩ hào sảng như miền Tây là điều đáng quí.

Rồi nước cứ chảy qua cầu, tôi cũng già đi theo năm tháng. Bước chân tôi đã lưu lạc đến rất nhiều vùng miền của đất nước. Tôi đã từng yêu Hà nội đến độ check in ở khách sạn quen cứ ngỡ mình đang về nhà. Mà Hà nội năm ấy, chưa như bây giờ, chưa làm người ta sợ, chưa làm người ta ngán ngẩm. Những tấm ảnh đầu tiên tôi chụp, từ chiếc lá vàng rơi trên mặt phố, từ chiếc lưng còng nhẫn nại của chị hàng hoa…đều từ những ngày lang thang với phố phường Hà nội.

Tôi đã từng phải lòng Hà nội như thế đấy!

Tình yêu Hà nội nay đã thành quá khứ, như làn khói hương trầm dâng Phật của bà cụ N. nơi khách sạn quen mỗi sáng.

Cũng vậy, rất nhiều tình cảm dành cho một địa danh nào đó đã phai nhạt dần, hoặc chỉ là sự choáng váng thất kinh ngay từ phút đầu. Vì sự thiếu thân thiện, hỗn hào! Vì thói chanh chua, chụp giật. Vì lối sống mạnh được yếu thua…

Vũng Tàu, Nha Trang, Huế, Hà Nội, Thái Nguyên, Hạ Long… dần dần trở thành những hoài niệm về một thành phố hiền lương, thuần hậu. Đến nỗi phải chua chát mà tự trào lộng về câu quảng cáo cho du lịch Việt Nam: ” Đi nhanh đi, trước khi chúng tôi phá sạch bây giờ!”

Theo đà chụp giật này, chẳng biết khi nào tôi sẽ nhớ đến Hội An, Qui Nhơn, Tuy Phước… với một tiếng thở dài. Hay sẽ chép miệng than vãn một câu quen thuộc: “Hồi đó, vùng miền X, Y, Z… này không tệ như vầy (?)”

Sự xa lạ, dè chừng khi ngao du ngay trên đất nước của mình thật khó chịu. Nó như một cái gai xốn mắt, như phải mặc một chiếc áo bẩn ngay khi vừa tắm xong. Nó vướng víu, nhưng không gột rửa được. Vì cứ bước ra đường là thấy đủ điều chướng tai gai mắt.

Tôi nào có muốn mang lòng phụ rẫy?

Miền Tây không thế! Đã lâu thật lâu, tôi choàng dậy vì tiếng xuồng máy xình xịch trên sông Tiền. Phố xá tinh tươm, như thể trận mưa rào đêm qua đã gột sạch mọi dấu vết cần lao của người dân nơi đây. Nắng đẹp và ấm áp, như lời mời quá dễ thương từ một chị tour guide đường phố:

“Đi xuồng tham quan chợ nổi không cưng?”

Hai chú em này đang ngủ say sưa sau một đêm bốc hàng ở chợ

Không, “cưng” này không có thời gian đi chợ nổi. “Cưng” này khoát tay đi tiếp một vòng, lại để nghe một anh xe ôm phong sương với nụ cười rất hồn hậu mời tiếp:

“Đi xe ôm chơi một vòng hôn anh Hai?”

Loanh quanh hỏi đường với một anh bán vé số cụt chân. Nhiệt tình, hào hển hoa tay múa chân chỉ trỏ. Cũng ngạc nhiên, cũng choáng vì sự nhiệt tình quá sức dễ thương ngày. Ít nhất cũng ngang với cái sự choáng khi lần đầu tiên được nghe câu “lượn đi cho nước nó trong” khi trót dại hỏi đường.

Lạy trời chứng giám! Qua bao năm lê bước rất nhiều nơi chốn, chứng kiến bao nhiêu cảnh buồn nhiều hơn vui của nước non mình, nay nghe lại, hít thở lại sự chân chất nguyên vẹn của người miền Tây mà hơn 20 năm trước tôi đã từng không hiểu, tự dưng thấy cảm động đến tận đáy lòng. Chỉ vậy thôi, mà cũng đủ để thấy nao nao trong lòng khi thấy dân mình lương thiện, hiền hòa, cần lao để mưu sinh nhưng vẫn giữ lòng ngay thẳng.

Chỉ dăm phút loanh quanh, tôi đã nhanh chóng phải lòng đất này, nơi mà sự tốt bụng, chân chất của người dân nơi đây chẳng phải là một “vẻ đẹp tiềm ẩn”, phải căng mắt ra mới thấy như ở những nơi “thanh lịch” khác.

Vậy đó, tuy “cưng” không đi xuồng, tuy “anh Hai” từ chối xe ôm… nhưng sẽ hẹn một ngày trở lại. Về lại nơi đây, chẳng để “mặc áo the, đi guốc mộc”. Chỉ để thấy thương mến quê hương  nghèo khó của mình vô hạn.

Vì quê mình nghèo nhưng lương thiện, thưa các bạn!

69 people like this post.
Leave a comment ?

33 Comments.

  1. “Chỉ để thấy thương mến quê hương nghèo khó của mình vô hạn.”

    Nghèo tiền nghèo bạc thôi chớ những thứ khác mình không nghèo đâu bác sĩ à.

    Cám ơn đã bác sĩ ‘phải lòng’ quê … zợ tui.

       2 likes

    • Dr. Nikonian

      Cảm ơn bác đã không quên chữ “quê” trước chữ “zợ tui” :)

         8 likes

  2. Đọc mà thấy hởi lòng hởi dạ quá , vì quê mình được khen , mà lại được người khó chịu khen mới đã chứ ! Vui quá xá ! Cảm ơn bác Phương nhiều nhiều nghen bác !

       1 likes

  3. Chào anh Phương. Tôi là môt độc giả của blog anh từ lâu lắm. Nhưng mà đọc chùa, không có comment. Hôm nay đọc được một bài quá hay, phải lên tiếng :) Mẹ tôi là người miền Tây nên tôi đọc thấy điều anh viết vô cùng dung dị và gần gũi. Lâu lắm mới có người tả được miền Tây bằng một giọng văn trung thực không màu mè mà làm tôi xúc động. Cám ơn anh!

       2 likes

  4. Anh Phương ơi,

    Uy về Long An lần đầu tiên năm 1970, khi ấy bé xíu, mới 11 tuổi, lại đang thời chiến tranh, ở chung với ông anh rể trong trại gia binh, vậy mà cũng mê tít miền Tây vì món trái cây đá bào xịt xirô và rưới thêm sữa đặc, rắc đậu phọng nữa chớ !

    Đến 1985 mới lọt về đến Cần Thơ lần đầu, 26 tuổi rồi, đang yêu nên lãng mạn lắm, ngồi xe đạp lôi gió lồng lộng, uống càphê công viên bến Ninh Kiều mà tưởng tượng đủ thứ…

    Đến 1990, 31 tuổi, về tới xứ Bằng Lăng, đất Thiên Hộ Dương của Tiền Giang thì mình đã tập tành đi tu làm ông thầy, cũng chịu chơi ở trần quần xà lỏn bày trò banh tù quần thảo đã đời với mấy cậu trẻ nông dân xứ đạo da đen thùi lùi, mồ hôi bóng lưỡng…

    1997, đã 38 tuổi, thì Uy về thực tập chuẩn bị làm Linh Mục ở Nhà Thờ Cầu Bắc với cha bác sĩ Lê Thanh Châu ( sư phụ anh Phương ? ). Ở gần ngay Bắc Mỹ Thuận, nghe hàng quán và dân qua phà chửi tục giọng miền Tây rặt vậy mà cũng không chối tai, còn thấy vui vui mắc cười nữa. Nhưng đi ghe vô sâu vùng Nhơn Lương, hoặc An Phú Thuận đã thấy người ta hiền ơi là hiền. Lo Lễ xong ra, mồ hôi ướt áo, có bà má già cầm quạt quạt cho mát rượi, thiếu điều hiểu lầm má tính gả con gái má cho… ông thầy ! Lại chạy Honda tuốt vô Lai Vung, Lắp Vò của Đồng Tháp khiêng cát xúc đất đổ nền nhà thờ, tới Lễ Tuần Thánh, nghi thức rửa chân, có ông nông dân thứ thiệt vô trễ, nhúng bàn chân vô thau nước là đỏ lòm màu đất chân chất mộc mạc !

    Tới 2008, 49 tuổi, về Trà Vinh chơi Trung Thu với con nít Khmer, kéo đoàn bác sĩ về giúp khám bệnh phát thuốc cho xứ đạo ông cha nghèo tả tơi, lúc nào cũng nhe răng cười hề hề. Có bà già kêu: Bác sĩ ơi bác sĩ, siu giùm tui cái coi ! Một hồi mọi người mới té ngửa ra cười, thì ra “siêu âm” !

    Năm nay 2011, mình về thấu Cái Rắn, Ao Kho mang xe đạp với tủ sách cho trẻ em, ăn canh chua quá xá đã nên nửa đêm phải đưa đi cấp cứu BV. Cà Mau vì rối loạn tiêu hóa. Bác sĩ, y sĩ, y công trực cấp cứu cũng khác dân Hà Nội, Hải Phòng và Sàigòn, hiền khô, nói nghe cộc lốc nhưng coi bộ lịch sự hơn cái kiểu “thơn thớt nói cười”…

    Chỉ tội bây giờ, mấy năm sau này, dân miệt lúa mà hễ trúng mùa thì chỉ có ngồi khóc, vì tư thương nó móc nối với nhà nước để ép giá thu mua thóc rẻ bèo.

    41 năm kể từ lần đầu về miền Tây, thấy dân càng nghèo đi, nụ cười méo xẹo ! Chỉ Tây Đô là nhập nhọa đèn xanh đỏ ban đêm với các quán càphê bán thịt… đùi và cốt lết !

    Ngồi tắc ráng lướt đi trên mặt nước mà giật mình vì chung quanh toàn cỏ hoang dại, hỏi thăm thì ra dân “lão nông tri điền” mà lỡ nghe theo chính sách nuôi con tôm xuất khẩu, được mấy mùa tôm chết, muốn trồng lại lúa thì phải rửa mặn cầu 50 năm nữa mới có cơ may. Thế là tiêu dần dần cái vựa lúa, cái biển cá của cả nước ngày xa xưa…

    Làm sao đây ? Liệu có ngày nào tang thương u ám, miền Tây cũng bị “tha hóa” như nhiều vùng miền khác trên quê hương của mình hay không ?

       9 likes

  5. Tin thứ Năm, 13-10-2011 « BA SÀM - pingback on 13/10/2011 at 2:03 am
  6. Đúng rồi anh Dr. Người miền Tây nhiệt tình. Rất nhiệt tình. :)

       0 likes

  7. Người Bình Định

    “Theo đà chụp giật này, chẳng biết khi nào tôi sẽ nhớ đến Hội An, Qui Nhơn, Tuy Phước… với một tiếng thở dài”
    Bác Nikodian ơi, người QN, TP không thể để bác thở dài đâu, dù là bao nhiêu năm nữa, chắc chắn vậy đó.

       0 likes

  8. Nguyễn T. Thanh Vân

    Đọc văn bác sỹ viết không mảy may thấy một dấu vết gì của người miền trong, từ cách dùng từ, hành văn đậm chất bắc.
    Những chủ đề bác sỹ văn viết đều sâu sắc, hoài niệm giống như tâm trạng khi đang trong không gian thu Hà nội 20 năm về trước. Tại sao vậy?

       2 likes

    • Dr. Nikonian

      Cảm ơn bác đã hỏi một câu lý thú. Nhưng thực lòng, em cũng không biết trả lời. Chắc tại hồi nhỏ em đọc Tự lực văn đoàn nhiều quá :)

         1 likes

  9. Em yêu miền Tây nhất cái nước Việt Nam này.
    Chỉ đau một cái là chỗ nào đẹp thì nghèo rớt mồng tơi.

       5 likes

    • Dr. Nikonian

      Bổ sung: và giàu thì hỗn láo!

         6 likes

      • :))

           2 likes

      • “Chỉ dăm phút loanh quanh, tôi đã nhanh chóng phải lòng đất này, nơi mà sự tốt bụng, chân chất của người dân nơi đây chẳng phải là một “vẻ đẹp tiềm ẩn”, phải căng mắt ra mới thấy như ở những nơi “thanh lịch” khác”
        —> Bác ơi! những nơi “thanh lịch” đó mới thực sự là “vẻ đẹp tiềm ẩn”: càng tìm thì càng ẩn đó mà…

           1 likes

  10. Bài viết hay quá, xin phép tác giả cho em đem share nhé :-D

       0 likes

  11. Mình vốn dân miền Tây, mang trong lòng niềm tự hào về một vùng quê thanh bình êm ả và mang thêm nỗi đau về cái nghèo khó của dân nơi đây. Cảm ơn bạn đã dành nhiều tình cảm cho vùng đất và con người miền sông nước. Ước mơ của mình là mở rộng du lịch sạch, nguồn vốn chính là cảnh đẹp và sự mến khách chân chất của người dân quê mình, mang lại sự sung túc lâu dài cho đất Cù lao. Bạn đã đến Cù lao Giêng lần nào chưa- nơi có nhà thờ cổ hơn, lộng lẫy hơn nhà thờ Đức Bà và nhiều di tích đẹp khác? Mong một ngày mình có dịp đổ bánh xèo đãi bạn , đưa bạn thăm thú Cù lao!

       3 likes

    • Dr. Nikonian

      Trời trời, nghe hấp dẫn quá. Bạn vào mục “Gởi thư riêng” ở đầu trang, cho tôi xin địa chỉ và số ĐT liên lạc, khi có dịp tôi sẽ đeo ba lô về Cù lao Giêng quê bạn liền
      Thân mến

         0 likes

      • Mình đã về Cù Lao Giêng rồi, kéo theo một đoàn bác sĩ trẻ về khám bệnh nhổ răng phát thuốc cho bà con nghèo. Sông nước và con người hiền hòa. Bây giờ lại nghe có bánh xèo nữa, ông Phương có đi thì rủ mình theo nhé !

           2 likes

  12. Xin lỗi bạn, mình đã chậm trễ. Mấy hôm rày nhiều việc quá!. Mình sẽ gởi bạn số DT. Khi nào bạn chán thị thành thì về đây chơi. Năm rồi cũng năm sáu chục người chiếc bóng về đây làm dậy sóng Cù lao và có một chuyến nhớ đời. Bạn có thế tìm hiểu thêm qua đường link http://www.tuoi30.net/forum/viewtopic.php?f=148&t=3031
    Chủ nhật này (23.10) mình cùng vài người cưỡi ngựa sắt đi khám phá những Cù lao xung quanh, còn thứ Bảy 29.10 mình sẽ dẫn bầu đoàn đi thăm mấy nhà thờ mang phong cách Roman, Rotic của Ý,sẵn tiện ăn cơm chùa ( nhưng rất ngon đó) . Nếu bạn sắp xếp được thì đi cùng luôn.

       1 likes

  13. Đọc bài nầy thấy thương dân miền tây của tôi quá !
    cám ơn drNikonian .

       2 likes

  14. Em không phải dân Hà Nội gốc, nhưng đọc cũng thấy thương Hà Nội quá, HN đang bị tàn phá 1 cách kinh khủng, nhưng vẫn còn những góc nhỏ dễ thương, mong anh nói anh chán HN như vậy nhưng trong lòng thật ra vẫn nhớ về HN …
    :)

       2 likes

  15. Xuân Anh Hí

    Mang về Facebook nha Bác :)) xin phép xin phép :)) Con khoái quá à

       0 likes

  16. Xuân Anh Hí

    Mang về Facebook nha Bác :)) xin phép xin phép :)) Con khoái quá à

       0 likes

  17. Hà Nội đáng thương hơn đáng ghét chú ah, bị xâu xé bởi bao nhiêu thói tham lam bon chen cộc cằn thô lỗ, nhưng những lúc mà tụi “xấu xí” đó ngáy o o hết, thì Hà Nội lại dễ thương, lại (gần như) y chang tình đầu của chú 20 năm trước. :-D , đọc bài này mà muốn xách balo lang thang miền Tây liền vậy đó chú. Hihi.

       1 likes

  18. mẹ bé Hào Chi

    Cám ơn Anh Phương nhé,sao hôm nay mới biết blog này ,em là người Miền Tây,có dịp nào mời Anh về vùng Cái Mơn -Bến Tre

       1 likes

Leave a Reply

Trackbacks and Pingbacks:

%d bloggers like this: