Cát bụi đi về!

Kính tặng Lm Jos. Lê Quang Uy và  nhóm FIAT

 _______________________________________________

Điều trị bệnh viêm gan C là đánh một canh bạc vô cùng gian nan. Căn bệnh có tỷ lệ dẫn đến xơ gan,  ung thư gan trong một phần năm trường hợp này cần phải có khoảng 15.000 USD cho 1 năm điều trị. Đó là chưa kể những tác dụng phụ rất phiền toái như rụng tóc, thiếu máu, trầm cảm, sốt, đau nhức… khi chích thuốc.

Dù tốn kém, điều trị phức tạp, điều trị viêm gan C là một tiến bộ y học vượt bậc. So với thập niên 80, khi mới biết đến căn bệnh này, mọi việc mà người thầy thuốc có thể làm được là đưa ra một vài lời khuyên chung chung như bỏ rượu, sống lạc quan (?), kiêng cữ, điều độ… và giương mắt ngó!

Nhưng như mọi trò đỏ đen khác, canh bạc này còn khó chịu ở chỗ phần chắc thắng, với những thống kê lạc quan nhất, lại vào khoảng 70%. Nghĩa là sau 1 năm theo dõi sát sao với đủ thứ tác dụng phụ, tốn một đống tiền, vẫn sẽ có khoảng 30% người bệnh không may bị tái phát. Siêu vi C vẫn tiềm tàng trong cơ thể họ như một trái bom nổ chậm, và có nguy cơ chuyển thành ung thư gan, xơ gan lúc nào không biết.

Canh bạc này mỉm cười với T., một tay chơi có hạng. Dân nhậu, cắm trại quanh năm ở các vũ trường, T. mắc phải viêm gan C qua một lần xài chung ống chích ma túy. Chưa tởn, T. đi khám thất thường, thuốc men thì vợ phải lạy lục van vỉ như chiều vong mới chịu uống. Và vẫn nhậu đều chi!

Chểnh mảng như vậy mà T. lành bệnh! Ngày gặp T. lần cuối, cầm tờ xét nghiệm âm tính trong tay mà chỉ biết chép miệng: “con người ta có số!”. Và rõ ràng là số T. quá lớn để lành hẳn bệnh viêm gan C, để tiếp tục… nhậu và đi đến xơ gan bằng một cách khác: rượu!

Trái ngược với bệnh nhân bất trị T., bà B. quả là một bệnh nhân gương mẫu. Đi khám bệnh đúng giờ, thuốc men, kiêng cữ cứ đúng y như sách thuốc. Người đàn bà gốc Bắc di cư này chưa một lần sai hẹn khám bệnh. Mà cái cách bà ta đi khám bệnh mới thật đáng yêu: ăn mặc giản dị, tươm tất, nói năng cực kỳ lễ độ. Đến bệnh viện là ngồi thu mình vào một góc, rút tràng hạt thầm thĩ đọc kinh, kiên nhẫn ngồi đợi đến lượt mình mà không hề buông một lời ca thán.

Phàm đã làm nghề thầy thuốc thì chẳng nên để tình cảm riêng chen vào công việc, ai cũng biết thế. Nhưng chắc không bạn đọc nào nỡ trách móc, nếu như cái lòng mong mỏi của tôi cho bà B., nó lớn hơn nhiều, nhiều lắm so với kỳ vọng dành cho T., gã bệnh nhân-bợm nhậu lưu niên kia.

Nhưng số phận không mỉm cười với bà B.: bệnh của bà ấy tái phát! Khỏi phải nói ra sự khó khăn xen lẫn ngượng ngập của tôi khi thông báo kết quả tệ hại này. Vậy mà người bệnh nhân thân mến của tôi, sau khi lặng đi một lúc, chỉ ôn tồn nói khẽ:

- Thì thôi vây! Ý Chúa muốn, tôi phải chấp nhận!

- Dù sao bác sĩ cũng đã cố gắng hết sức, tôi cảm ơn bác sĩ!

Vậy đó, người phụ nữ luống tuổi này vẫn lặng lẽ đi kiểm tra lá gan tội nghiệp của mình đều đặn. Đều đặn đến mức, cả đôi bên đều phát chán với dăm xét nghiệm máu, siêu âm… chỉ để đưa đến một kết luận trớt hướt: “Gan bà còn tốt, không thấy dấu hiệu ung thư hay xơ gan!”

Ba tháng một lần, trong 8 năm trời như thế!

Vậy mà hôm nay, chỉ số ung thư gan trong máu tăng vọt lên. Dụi mắt xem kết quả MRI thì trời ơi, một khối ung thư đã xuất hiện trong gan phải. Không lầm vào đâu được!

Cuộc nói chuyện với bà B. hôm đó cực kỳ khó khăn, với rất nhiều ngập ngừng. Phải giải thích cho bà ấy những cách điều trị ung thư gan với những chi phí tốn kém và tác dụng phụ của nó. Mà cách nào cũng thế, cơ hội sống thêm 5 năm của bà ấy không quá 10%.

Đối thoại với bệnh nhân như thế, chẳng khác nào giải thích cho một con người tỉnh táo, minh mẫn là họ đang chết, và ngày chết đang đến rất gần. Không một người thầy thuốc nào thấy dễ chịu với một cuộc nói chuyện nặng nề như vậy. Nhất là nếu con người đối diện đang hoảng hốt, sợ hãi, khóc lóc… Thậm chí trách móc, oán hận!

Vậy mà bà B., người phụ nữ ở một vùng quê Bắc di cư, chỉ thinh lặng nghe từ đầu đến cuối. Cầm giấy chuyển viện (đến khoa ung bướu) trong tay, bà ấy đứng dậy, khẽ khàng nói mà ngân ngấn nước mắt:

- Tôi biết bác sĩ đã cố gắng hết sức chăm sóc cho tôi trong 8 năm qua. Tôi sẽ tiếp tục điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ. Nhưng nếu đã đến ngày Chúa gọi về, tôi xin vâng vậy!

- Cảm ơn bác sĩ, xin Chúa giữ gìn bác sĩ để sống và giúp cho người khác.

Rất nhiều poster, affiche quảng cáo cho bệnh viện là hình ảnh người bệnh nhân ra viện tươi tắn, với hoa trong tay, với người thân bên cạnh. Và người thầy thuốc của họ, cũng tươi tỉnh, chỉn chu như vừa đập hộp. Quảng cáo thì phải thế, phải gợi ra sự lạc quan, niềm tin vào một nền y học đang tiến bộ từng ngày, đang đẩy lùi rất nhiều căn bệnh nan y.

Nền y học ngạo mạn ấy đã chào thua trước căn bệnh của bà B., đã thất bại với xác suất 30% rơi trúng vào người bệnh nhân đáng mến ấy.

Y học là hữu hạn, và con người y học cũng thế. Dẫu biết thế nhưng buổi chiều chia tay với bà B. là một buổi chiều nặng nề và u ám quá chừng!

“Vi nhân nan!”. Sống đã khó, sống tử tế lại càng khó! Nhưng cách đi vào cõi chết của bà B., lại vô cùng khó đến mức làm cho ta phải nghĩ ngợi và răn mình.

Con người khiêm nhu ấy, xứng đáng với một cuộc ra đi thanh thản, nhẹ nhàng. Như cách bà ấy đối xử khoan hòa, thân ái với người thầy thuốc thất bại của mình trong 8 năm qua.

Có những người mà cách sống giản dị, khiêm cung của họ làm ta hổ thẹn. Và cách đi vào cõi chết an nhiên, bình thản của họ làm ta ao ước. Khi trông vào cách sống nhún nhường nhưng can đảm của họ, cái lòng kiêu ngạo của con người ta quả thực đã giảm đi nhiều lắm.

Bà B., bệnh nhân của tôi là một người như vậy, thưa các bạn!

86 people like this post.

22 thoughts on “Cát bụi đi về!”

  1. Kho nhat trong cuoc doi nguoi thay thuoc la thay benh nhan di dan vao con duong “Tu” ma minh chan lam chi duoc do anh. :?: Lam nghe ni may chuc nam roi ma anh van con cam nhan duoc nhung dieu ni a? Cu tuong anh thanh Da roi do :roll:

    Thoi ra Starbucks lam mot ly Coffee di anh :twisted: .

       1 likes

  2. Xin nghiêng mình cảm-phục bà B
    và xin cảm-ơn bác sỹ đã chia-sẻ câu chuyện.
    Xin cảm-ơn những tấm lòng vàng. Từ cả hai phía.

       2 likes

      1. Co sao dau anh P lam dung bon phan va luong tam cua minh thi mot cu nhan mot loi cam on cua ban. Nhan de lam viec tot hon. Hahahahah chet anh chua.

        Moi di lam ve met nhung vui.

           1 likes

  3. Chào BS , con sinh năm 89 (xưng hô như vầy không biết được không)
    Con có 1 người anh trai sinh năm 1982 phát hiện bệnh viêm gan B cũng 2 năm rồi , anh không hút thuốc , uống rượu bia (thỉnh thoảng vào các dip tết) , theo con thấy khoảng mấy tháng anh đi xét nghiệm một lần và vấn uống thuốc hàng ngày , do nhu cầu công việc anh hay làm ca đêm (thức suốt đêm 4 ngày / tuần). BS cho con hỏi việc uống thuốc hàng ngày có làm hạn chế được sự phát triển của virut (hay cũng tùy vào số như số phận của bà bệnh nhân B), và tình huống xấu nhất có thể diễn ra là gì ? , việc sinh hoạt chung với những người thân trong gia đình có nguy cơ lây nhiễm không .
    Bệnh viêm gan C có liên quan gì đến bệnh viêm gan B không , hồi trước con có chích 2 muỗi viêm gan B , như vậy có cần chích lại không , bệnh viêm gan A và C có thể chích ngùa không BS
    Mong nhận được phản hồi của BS , lúc đi chích ngừa ở viện Pastuer rất thất vọng trước những lời tư vấn của nhân viên ở đó . dân mình còn nghèo quá BS ơi , khu dân cư ở các thành phố lớn không nói gì còn đa số những người lao động nghèo đặc biệt là ở quê (quê con ở Tiền Giang) việc lo miềng ăn luôn đứng trước vấn đề sức khỏe
    PS : cả con và anh đang sống tại TP
    Cảm ơn BS

       0 likes

    1. Trả lời vắn tắt bạn nhé:
      1. Viêm gan C không liên quan đến Viêm gan B và chưa có thuốc chích ngừa
      2. Nên chủng ngừa đủ 3 liều viêm gan B
      3. Nếu có chỉ định uống thuốc đều đặn, bệnh viêm gan B sẽ bị khống chế rất nhiều, và khả năng lây nhiễm qua sinh hoạt chung là không có. Ngoài ra, 90% bệnh viêm gan B là dạng không hoạt động, không cần uống thuốc, chỉ cần theo dõi đều đặn mỗi 3-6 tháng

      Chúc bạn yên tâm

         3 likes

  4. Khi đọc bài: Đi cho thấy Quê hương, mình có cái còm mà BS không hồi đáp buồn quá không có hứng đọc bài sau nữa, không biết sao ta???? :roll:

       0 likes

    1. Xin thứ lỗi. Tôi bận túi bụi, nên nhiều khi cả tuần không có thời gian ngó ngàng đến trang này. Nội thời gian để loại bỏ các spam cũng đủ mệt rồi

      Quí mến

         0 likes

  5. nghe lời thoại của bà B cứ như xem trong phim nước ngoài vậy, thật văn mình quá!

    chuyện này làm em nhớ lại lúc nhỏ ở trong khu tập thể bệnh viện, chạy đá banh mỗi ngày dậm phải kim tiêm mấy chục lần mà vẫn không nhiễm bệnh gì nghiêm trọng!

    càng sống thấy càng tin vào chuyện số mạng

       2 likes

  6. Cám ơn bác sĩ đã đề tặng bài viết tuyệt vời này cho đích danh Uy và các em Nhóm Fiat.

    Ba của Uy, cuối năm 1988, sau khi BV. Sàigòn cho xe cứu thương đưa đi nội soi ở BV. Bình Dân, Uy cùng đi và được vào tận nơi, được nghe bác sĩ khám xong thì nói to, vui vẻ, giọng rổn rảng đầy sức sống: “Bác ơi, mọi sự đều ổn bác không bị chi cả, về nhà ăn mừng nhé !” Uy mừng quá, ông cụ cũng mừng chảy nước mắt, về nhà kể chuyện, mẹ mừng, các chị cũng mừng…

    Sau khi xuất viện khoảng hơn 1 tháng thì ông cụ mất khi đang được đưa trở lại cấp cứu BV. Sàigòn. Uy ở trên Tổng Đội 1 TNXP đóng ở thung lũng Tà Nung, Lâm Đồng, về đến nhà chỉ kịp nhìn mặt ông cụ lần cuối rồi đóng nắp áo quan…

    Ngẫm nghĩ thấy phải biết ơn vị bác sĩ cười nói hào sảng như một đầu mục… Lương Sơn Bạc năm xưa ấy. Khi không thể nói thật, người ta vẫn có thể nói dối một cách nhân ái như thế với một bệnh nhân đang khao khát hy vọng. Ba của Uy đã vui hẳn lên như thể cái cây khô héo vừa được tưới một gáo nước mát, và ông cụ cứ yếu dần yếu dần mà không tuyệt vọng cho đến khi bình an thanh thản ra đi. Mà không phải chỉ một cái cây đang khô héo được hồi sinh, cả một vườn cây nhà Uy cũng đã lóe lên niềm hy vọng cùng với ông cụ.

    Hình như trong bụng ai cũng đoán biết được sự thật rồi, nhưng sao một lời nói dối rất ư là tử tế và chân thành của bác sĩ vẫn cứ cần thiết cho mọi người. Chắc bác sĩ Phương cũng đã trải nghiệm không ít lần phải… nói dối như vậy với các bệnh nhân của mình ?

    Uy nghĩ nền “y học” hiện đại đến đâu cũng vẫn cứ còn giới hạn. Chỉ lòng yêu thương của các “y nhân” là vô giới hạn. Vì thế muôn đời mối tương quan của thầy thuốc với người bệnh vẫn là tình thương, là ân cần tận tụy, là những cử chỉ lời nói thật trân trọng tử tế

    Cám ơn bác sĩ thật nhiều…

    Quang Uy 10.10.2012

       10 likes

    1. Con chao Cha. Con co the gui mail rieng Cha ve 1 so van de mong duoc Cha giai dap khong? Neu duoc nhu vay thi theo dia chi nao.

         0 likes

      1. Cảm ơn bạn, nhưng tôi không được may mắn làm linh mục. Chắc bạn nhầm tôi với một Lm cùng họ tên ở DCCT SG rồi.

           0 likes

  7. Em là Dr.Nikonmytho đây, cho em rút lại cái tên kia vì sợ mọi người nhầm lẫn :) , vả lại muốn ở đây cái tên Dr. Nikonian là của riêng anh, từa tựa cũng không nên.
    Bài viết của anh lúc nào cũng chất chứa cảm xúc. Làm thấy thương bà B. theo. Thật sự những lúc phải báo tin xấu cho bệnh nhân/thân nhân quả là những giây phút khó khăn. Không biết có cần phải nói dối bệnh nhân như trong tình huống Lm. Quang Uy đưa ra không, nhưng về một khía cạnh nào đó em nghĩ cũng nên thông báo sự thật cho bệnh nhân (nếu mình biết rõ). Để họ có thể “thu xếp” đời sống ngắn ngủi còn lại, làm nốt những việc quan trọng nhất còn bỏ dở. Như trong bộ phim Bucket list, 2 bệnh nhân đã sống những ngày cuối đời thật chất lượng.

       7 likes

    1. Tôi đồng ý với bạn. Bổn phận của chúng ta là phải nói sự thật, vì bệnh nhân có quyền biết sự thật về cuộc sống của họ!

         5 likes

      1. đôi khi chúng ta (à bản thân em) bán cái việc báo tin dữ cho người nhà thay vì cho chính bệnh nhân, chỉ vì ngày ngày người bệnh nhân hiền hòa dễ mến ấy luôn gọi: “bác T. ơi, giúp tôi… ” với ánh mắt tha thiết van nài… không dưới 10 lần
        và điều đó ám ảnh em… cả việc lừa dối bệnh nhân và ép vào thế khó lên người nhà…
        cái chết được báo trước! thật đau lòng!

           0 likes

  8. Thật thương cho bà B, đã cẩn thận khám bệnh cứ 3 tháng 1 lần đến vậy mà ko thoát khỏi bị K gan.
    Bà bác của e mới tháng 6 vừa rồi đã phát hiện ra ung thư gan giai đoạn cuối, bây h dã di căn lên phổi rồi, chẳng biết có sống được đến Tết Dương lịch nữa ko, bác sĩ bó tay từ lâu rồi, cũng đã nghe người khác mách có thuốc lá nào hay thì dùng thêm cả nấm lim xanh, linh chi, yến, sừng tê nữa nhưng chẳng biết có phát triển chậm đc đi tí nào ko.
    Mà bác sống ở nơi cũng ko ô nhiễm, ko tiếp xúc với khói thuốc hay hoá chất hay rượu bia gì, cũng ko bị viêm gan A, B, C gì chẳng nhẽ chỉ còn nguyên nhân do ăn uống thôi, mà từ mấy năm nay quả tình bác cũng ko ăn nhiều rau nhưng bác vẫn nấu ăn hàng ngày và cũng ko tiệc tùng thịt mỡ gì nhiều do từ trước đã bị máu nhiễm mỡ và chớm tiểu đường.
    Đến h e vẫn ko hiểu chính xác đc nguyên nhân dẫn đến K gan của bác e.
    Bác sĩ có thể có lời khuyên những người bị viêm gan thì ngoài việc đi khám bệnh thường xuyên cần phòng bệnh ntn để tránh nguy cơ bị ung thư gan đc ko ạ.
    Cảm ơn BS.

       1 likes

    1. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến ung thư gan lắm bác ạ, mà không phải cái nào cũng phòng ngừa được.
      Nói về cái này phải viết một bài dài mới hết. Nếu bác ở SG, email riêng cho em để mời bác đi dự một seminar về viêm gan C và ung thư gan nhé

         1 likes

  9. Tôi rất xúc động khi đọc bài viết của bác sĩ. Nếu chỉ 50% các bác sĩ ở VN mình có tấm lòng như bác sĩ thì bệnh nhân Việt Nam đã được nhờ và được cứu sống rất nhiều rồi! Một lần nữa, xin cảm ơn bác sĩ vì tấm lòng của anh. Thanh Thảo

       2 likes

    1. Cảm ơn bác Thanh Thảo đã ghé đọc và chia sẻ. Chỉ xin bác đừng khen và so sánh như thế mà em phải tội!
      Quí mến,
      LDP

         1 likes

Leave a Reply